Witaj, Gość
Główna » Artykuły » Moje artykuły

TATRY-OBSZAR NATURA 2000

Tatry

Powierzchnia : 21018.1 ha
Kod obszaru : PLC120001
Forma ochrony w ramach sieci Natura 2000: 

oso + soo (na mocy obu dyrektyw)

Status obszaru :

obszar wyznaczony [Rozporządzeniem Ministra Środowiska]

Propozycje zmian :

Obszar wyznaczony Rozporządzeniem Ministra Środowiska jako obszar specjalnej ochrony ptaków oraz zatwierdzony Decyzą Komisji Europejskiej jako specjalny obszar ochrony siedlisk - ta sama powierzchnia, ten sam kod obszaru.

Opis :

Tatry, centralna część Karpat Zachodnich stanowią najwyższy łańcuch górski w łuku Karpat. Obszar obejmuje polską, północną część Tatr, z najwyższym szczytem Rysy 2499 m n.p.m. Ze względu na budowę geologiczną, Tatry dzielą się na dwie części: Tatry Wysokie zbudowane ze skał krystalicznych i metamorficznych oraz Tatry Zachodnie, zbudowane ze skał osadowych - wapiennych. Lodowce, które zanikły ok. 10 000 lat temu, pozostawiły po sobie widoczne ślady w postaci różnych form geomorfologicznych, charakterystycznych dla rzeźby postglacjalnej. Tatry odznaczają się zróżnicowaną hydrologią. Występują tu liczne źródła, w tym wywierzyska, potoki, wodospady i ponad 30 jezior oraz obfite wody podziemne. Na terenie ostoi znajduje się około 600 jaskiń; korytarze najdłuższej z nich liczą ponad 17 km. W Tatrach wyróżnia się 5 pięter klimatyczno-roślinnych: piętro niższych położeń górskich (regiel dolny: lasy bukowe i bukowo-świerkowe), piętro wyższych położeń górskich (regiel górny: bór świerkowy), piętro subalpejskie (zarośla kosodrzewiny), piętro alpejskie (hale), piętro turniowe (uboga roślinność naskalna). Lasy zajmują 71% powierzchni obszaru, zdecydowanie panuje tu bór świerkowy.
Polsko-słowacki Tatrzański Rezerwat Biosfery jest również ostoją ptasią o randze europejskiej. Występuje tu co najmniej 17 gatunków ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej, 14 gatunków z Polskiej Czerwonej Księgi (PCK). W okresie lęgowym obszar zasiedla 100% populacji krajowej mornela (PCK), do 90% krajowej populacji płochacza halnego (PCK) i pomurnika ( PCK), ok. 30% krajowej populacji drozda obrożnego, powyżej 5% krajowej populacji czeczotki (PCK), około 3%-5% populacji krajowej głuszca (PCK), około 2%-5% populacji krajowej orła przedniego (PCK), 0%-20% populacji krajowej sokoła wędrownego (PCK), powyżej 1% populacji krajowej cietrzewia (PCK), puchacza (PCK) i sóweczki (PCK) oraz co najmniej 1% populacji krajowej dzięcioła trójpalczastego (PCK) i podróżniczka (PCK).
Tatry, mimo że niewielkie, stanowią najwyższy i najcenniejszy masyw pomiędzy Alpami i Kaukazem, z charakterystycznym, alpejskim krajobrazem i typowym układem stref klimatyczno-roślinnych. Jest to obszar o wyjątkowym znaczeniu dla ochrony bioróżnorodności. Zidentyfikowano tu 33 typy siedlisk z Załącznika I Dyrektywy Siedliskowej oraz 15 gatunków zwierząt i 7 gatunków roślin z Załącznika II tej Dyrektywy (w tym 6 gatunków priorytetowych). W ostoi żyją jedyne w Polsce, izolowane populacje kozicy Rupicapra rupicapra i świstaka Marmota marmota. Jest to również najważniejsza w Polsce ostoja darniówki tatrzańskiej Microtus tatricus i ważna ostoja traszki karpackiej (karpackich endemitów). 
Zróżnicowana, bogata flora (ok. 1000 gat. roślin naczyniowych) i fauna obejmują wiele gatunków zagrożonych i rzadkich w Polsce oraz objętych ochroną prawną. Wiele z nich ma w Tatrach swoje jedyne stanowiska na terenie Polski, m. in. Cochlearia tatrae i Pulsatilla slavica oraz znajduje się tu 1 z 4 w Polsce, mocna populacja Campanula serrata (gatunki z Załącznika II Dyrektywy Siedliskowej). Tatry to także centrum endemizmu w tej części Europy. Stwierdzono tu występowanie 32 taksonów roślin naczyniowych, zaliczanych do endemitów karpackich, a także 4 endemiczne zespoły roślinne oraz 3 dalsze znane ponadto tylko z Niżnich Tatr. Kilka innych, mimo że nieco szerzej rozprzestrzenionych, ma swoje centrum występowania w Tatrach.
Poza tym ostatnie publikowane stwierdzenia endemicznej dla Karpat sichrawy karpackiej pochodzą z Tatr z 1965 r.

Dane zaktualizowano w 2009 r.

Interpretacja turystyczna :

Tatry stanowią również jeden z ważniejszych regionów turystycznych w Polsce z niepowtarzalną kulturą góralską, atrakcyjną we wszystkich przejawach życia. 
Obszar jest łatwo dostępny samochodem. Można tam dojechać drogą Kraków – Zakopane i dalej, drogami lokalnymi do wybranych fragmentów ostoi.
Turystyka ekologiczna: O atrakcyjności ostoi stanowią jej walory przyrodnicze.
Turystyka kwalifikowana: piesza górska, rowerowa, konna, wspinaczka, speleologia, narciarstwo.
Turystyka krajoznawcza: Wszystkie elementy góralszczyzny są atrakcyjne turystycznie począwszy od gwary góralskiej, pieśni po charakterystyczne budownictwo.
Turyści korzystają z różnorodnej bazy noclegowej w Zakopanem i pobliskich miejscowościach.

formy ochrony przyrody

Tatrzański Park Narodowy [ park narodowy ], 
Tatrzański Park Narodowy [ światowy rezerwat biosfery ], 

Zagrozenia :

Tatry pozostają pod silną presją turystyczną. Każdego roku, ten niewielki stosunkowo obszar odwiedza, głównie latem i zimą, ok. 4 miliony osób. Penetracja terenu poza szlakami, przyczynia się do niepokojenia zwierząt. Negatywny wpływ wywiera także rozwój infrastruktury narciarskiej w rejonie Kasprowego Wierchu; nadmierna eksploracja speleologiczna niszczy naturalne warunki mikroklimatyczne jaskiń oraz ich szatę naciekową. Zagrożeniem jest także gospodarka leśna prowadzona na gruntach będących własnością Wspólnot Leśnych w zachodniej części Parku.
Znaczne ograniczenie wypasu przyczynia się do uruchomienia procesów sukcesji naturalnej na halach.

Siedliska

brzegi lub osuszane dna zbiorników wodnych ze zbiorowiskami z Littorelletea, Isoëto-Nanojuncetea, 
naturalne, dystroficzne zbiorniki wodne, 
wysokogórskie borówczyska bażynowe (Empetro-Vaccinietum), 
zarośla kosodrzewiny (Pinetum mugo), 
wysokogórskie murawy acidofilne (Juncion trifidi) i bezwapienne wyleżyska śnieżne (Salicion herbaceae), 
nawapienne murawy wysokogórskie (Seslerion tatrae) i wyleżyska śnieżne (Arabidion coeruleae), 
górskie i niżowe murawy bliźniczkowe (Nardion - płaty bogate florystycznie) * , 
ziołorośla górskie (Adenostylion alliariae) i ziołorośla nadrzeczne (Convolvuletalia sepium), 
niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie (Arrhenatherion elatioris), 
torfowiska wysokie z roślinnością torfotwórczą (żywe)*, 
torfowiska przejściowe i trzęsawiska (przeważnie z roślinnością z Scheuchzerio-Caricetea) , 
źródliska wapienne ze zbiorowiskami Cratoneurion commutati*, 
górskie i nizinne torfowiska zasadowe o charakterze młak, turzycowisk i mechowisk , 
piargi i gołoborza krzemianowe, 
piargi i gołoborza wapienne ze zbiorowiskami Papaverion tatrici lub Arabidion alpinae, 
podgórskie i wyżynne rumowiska wapienne ze zbiorowiskami ze Stipion calamagrostis *, 
wapienne ściany skalne ze zbiorowiskami Potentilletalia caulescentis, 
ściany skalne i urwiska krzemianowe ze zbiorowiskami z Androsacion vandelii, 
pionierskie murawy na skałach krzemianowych (Arabidopsidion thalianae), 
jaskinie nieudostępnione do zwiedzania, 
kwaśne buczyny (Luzulo-Fagenion), 
żyzne buczyny (Dentario glandulosae-Fagenion, Galio odorati-Fagenion), 
górskie jaworzyny ziołoroślowe (Aceri-Fagetum), 
jaworzyny i lasy klonowo-lipowe na stokach i zboczach (Tilio plathyphyllis-Acerion pseudoplatani)* , 
łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe (Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy żródliskowe)*, 
górskie bory świerkowe (Piceion abietis część - zbiorowiska górskie), 
górski bór limbowo-świerkowy (Pino cembrae-Piceetum) , 
zarośla wrześni na kamieńcach i żwirowiskach górskich potoków (Salici-Myricarietum część - z przewagą wrześni), 
zarośla wierzby siwej na kamieńcach i żwirowiskach górskich potoków (Salici-Myricarietum część - z przewagą wierzby), 
górskie łąki konietlicowe użytkowane ekstensywnie (Polygono-Trisetion), 
torfowiska wysokie zdegradowane, lecz zdolne do naturalnej i stymulowanej regeneracji , 
ciepłolubne buczyny storczykowe (Cephalanthero-Fagenion), 
pomorski kwaśny las brzozowo-dębowy (Betulo-Quercetum), 
górskie reliktowe laski sosnowe (Erico-Pinion), 

Ważne dla Europy gatunki zwierząt (z Zał. II Dyr. siedliskawej i z Zał. I Dyr. Ptasiej, w tym gatunki priorytetowe):

biegacz urozmaicony     [bezkręgowiec ]
bocian czarny      [ptak ]
cietrzew (podgatunek kontynentalny)     [ptak ]
darniówka tatrzańska     [ssak]
derkacz     [ptak ]
dzięcioł białogrzbiety      [ptak ]
dzięcioł czarny     [ptak ]
dzięcioł trójpalczasty      [ptak ]
dzięcioł zielonosiwy      [ptak ]
głuszec     [ptak ]
jarząbek      [ptak ]
kozica *     [ssak]
kumak górski     [płaz ]
mopek     [ssak]
mornel     [ptak ]
muchołówka mała      [ptak ]
niedźwiedź brunatny *     [ssak]
nocek Bechsteina     [ssak]
nocek duży     [ssak]
nocek łydkowłosy     [ssak]
orzeł przedni     [ptak ]
podróżniczek      [ptak ]
puchacz     [ptak ]
ryś     [ssak]
sichrawa karpacka     [bezkręgowiec ]
sokół wędrowny     [ptak ]
sóweczka     [ptak ]
świstak *     [ssak]
traszka karpacka     [płaz ]
wilk*     [ssak]
włochatka     [ptak ]
wydra     [ssak]

Ważne dla Europy gatunki roślin (z Zał. II Dyr. siedliskawej), w tym gatunki priorytetowe:

bezlist okrywkowy, 
parzęchlin długoszczecinowy , 
sierpowiec błyszczący, 
sasanka słowacka*, 
obuwik pospolity , 
dzwonek piłkowany*, 
warzucha tatrzańska*, 

Obszar biogeograficzny : alpejski
Instytucje, w których można uzyskać informacje o obszarze::

Małopolska Organizacja Turystyczna, ul. Św. Krzyża 14, 31-028 Kraków (do korespondencji), http://www.mot.krakow.pl/, www.mot.krakow.pl 
RZGW w Krakowie, ul. Marszałka J. Piłsudskiego 22, 31-109 Kraków, tel.: (012) 423-21-11, fax: (012) 423-21-53; (012) 430-10-35, e-mail: poczta@krakow.rzgw.gov.pl; poczta@rzgw.krakow.pl. 
RDLP w Krakowie, 31-159 Kraków, Al. Słowackiego 17A, tel. (0-12) 633-54-33; 
TPN czynny od 7.00 do 15.00: http://www.tpn.pl/, (+48) (18) 20-232-00

Kategoria: Moje artykuły | Dodał: kolo (2019-06-13)
Wyświetleń: 88 | Rating: 0.0/0
Liczba wszystkich komentarzy: 0
Imię *:
Email *:
Kod *:
Kategorie sekcji
Mini-czat
Statystyki

Ogółem online: 1
Gości: 1
Użytkowników: 0
Formularz logowania
 Statystyki